SKŁADNIKI:
teksturowane białko sojowe, kotlety, kawałki, medaliony, steki, itp. 50 g suchych
Topinambur 100 g
Cebula 100 g (2 średnie)
Zielony groszek-jedna puszka
Medaliony sojowe/kotlety sojowe (patrz uwagi) 50 g
Olej rzepakowy 30 g
Sumak 1 łyżka
Pomidory krojone w puszce 1 puszka
Sos sojowy 2 łyżki (20 ml)

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:
1. Najlepiej dzień wcześniej przygotować sojowinę. Zagotowujemy wodę z sosem sojowym i ewentualnie bulionem, i kilkoma łyżkami oliwy. W wodzie marynujemy sojowinę, zgodnie z instrukcją na opakowaniu. Dobra sojowina po namoczeniu pozostaje lekko twarda.
2. Odsączamy i kroimy sojowinę w paski.
3. Topinambur myjemy dokładnie (nie obieramy( i kroimy ostrym nożem w cienkie paski, cebule w piórka
4. Rozgrzewamy na patelni olej i wrzucamy topinambur, smażymy kila minut
5. Dodajemy sojowine i cebulę i smażymy, mieszając, aż cebula i sojowina zaczną się lekko brązowić
6. Dodajemy sumak, smażymy minute, dodajemy sos sojowy, redukujemy
7. Dodajemy odsączony groszek i dusimy kilka minut pod przykryciem
8. Dodajemy cukier, mieszamy i karmelizujemy.
9. Na koniec dodajemy puszkę pomidorów i smażymy jeszcze 2-3 minuty.

WARIANTY:
Możemy zrezygnować z dodatku pomidorów na końcu, dodać np. marchewki czy innych warzyw. Podstawą jest tu sojowina, dodatki dodające umami (w tym dymny topinambur) i reakcje Mailarda uzyskane w procesie karmelizacji, smażenia i duszenia.
Doskonale sprawdzą się w tym daniu dodatki różnych świeżych ziół.
ja danie przyprawiłem dużą ilością sumaku ale możecie dodać swoich ulubionych przypraw w swoich ulubionych smakach czy stylach, czy bardziej orientalnie, “kebabowo” czy bardziej po polsku, czy jeszcze inaczej.Zamiast pomidorów można użyć zmielonych suszonych grzybów wymieszanych z wodą, pasty paprykowej. Można użyć suszonych lub świeżych owoców.

UWAGI:
Ja w tym przepisie użyłem medalionów sojowych niemieckiej firmy Vantastic Food, jak macie możliwość to gorąco polecam ich teksturowaną sojowinę. Ma dobry skład i teksturę.
Wartości odżywcze, w tym zawartość białka w daniu mogą się znacząco różnić w zależności od użytej sojowiny.

SERWIS:
Podajemy np. z makaronem. U mnie to był sojowy makaron białkowy, świeżymi warzywami. Pasowałyby też jeden czy dwa sosy np. jogurtowy i taratur z tahini, jakiś ostry sos np. salsa pomidorowa
Doskonale też będą pasowały ziemniaki w różnej formie, pure, z wody, frytki, pieczone. Do tego kiszone warzywka np. ogórki i słodko-ostry sos.

WARTOŚCI ODŻYWCZE, CENA
Porcja taka jak na zdjęciu 200 g to tylko 165 kalorii i 9,5 g białka.
Całość dania z przepisu, koszt składników to 10 zł, 4-5 porcji.

Topinambur, pochodzący z Ameryki Północnej w Polsce zaczął być uprawiany w XVIII wieku. Pojawia się w Kuchmistrzu Nowym Jana Szyttlera z 1837 roku i w Kucharce Litewskiej z 1913 roku. Zniknął jednak w okresie powojennym z polskich pól i stołów. Bo… zbyt łatwo się uprawiał, pleniąc niczym perz czy inny chwast i zagłuszając inne uprawy. Dziś ta inwazyjna roślina jest hipsterskim rarytasem a warto, żeby się upowszechniła, bo może być bardzo ciekawym dodatkiem wzbogacającym roślinne smaki.

Czasami czuję sieęz tym trochę jak ktoś tropiący ślady i powiązania pomidora niczym wytrawny śledczy, wyszukujący niewidoczne połączenia wszystkiego z czymkolwiek i czegoś ze wszystkim. Czasami istniejące tylko w jego głowie.

I tak wytropiłem powiązania kaparów z Philipem Dickiem

Ale najpierw przepis

SKŁADNIKI:

50 g marynowanych kaparów

25g oleju kokosowego (dwie łyżki)

50 ml mleka kokosowego

2 łyżeczki musztardy

3 płaskie łyżki płatków drożdżowych

1/4 łyżeczki sumaku

sól

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:

W garczku rozgrzewamy olej kokosowy i dodajemy kapary. Smażymy 3 minuty, mieszając.

Dodajemy mleko kokosowe, musztardę, sumak i cukier. Mieszamy wszystko dokładnie i gotujemy na małym ogniu 2-3 minuty, dodajemy płatki drożdżowe, mieszamy dokładnie, gotujemy jeszcze dwie minuty.

WARIANTY:

Można się obejść ze sumaku a dodać np. gałki muszkatołowej. W ogóle pobawić się ze smakiem tego sosu. Warto pamiętać przy tym, że płatki drożdżowe pełnią podwójną rolę-dodają nuty serowej ale i zagęszczają sos.

UWAGI:

Sos najlepiej przygotować tuz przed podaniem. Jeżeli stoi jakiś czas to wychodzi bardziej na wierzch kwaśny smak z kaparów. Można wtedy sos jeszcze raz doprawić cukrem, ewentualnie dodać taż mleka kokosowego, płatków drożdżowych.

Jeżeli stoi w lodówce robi się bardzo gęsty ale nie należy się tym za bardzo przejmować bo to efekt tężejącego oleju kokosowego

SERWIS:

Doskonale konweniuje na smażonej sojowinie z ziemniaczkami z wody i surówka z buraczków, bardziej kwaśna niż słodką

Mało kto zapewne wie, że kapary pojawią się w Biblii. Jeden raz. Dokładnie w tym wierszu (Koh 12,5) z którego Dick zaczerpnął tytuł fikcyjnej powieści napisanej przez Człowieka z Wysokiego Zamku ”Utyje szarańcza” (w Biblii Tysiąclecia: “ociężałą stanie się szarańcza”).

U Koheleta kapary są metaforą marności i krótkotrwałości ludzkiego szczęścia i życia (kwiaty kaparów kwitną bardzo krótko), co doskonale koresponduje z życiem i twórczością Philipa Dicka, której głównym tematem było wręcz obsesyjne pragnienie przebicia się przez zasłony Mai, marności i ułudy codziennego życia i zajrzenie za kulisy rzeczywistości, gdzie jakiś Wielki Reżyser kieruje naszą grą na scenie a za nim zapewne kolejny, za nim kolejny i tak ad infinitum…

Właściwie całą twórczość Dicka można określić mianem religijnej, w takim znaczeniu jak ujął to inny wybitny pisarz s-f Orson Scot Card. Według którego literatura religijna to literatura skupiająca się na relacji człowieka z wszechświatem, jego miejscu we wszechświecie. Pytanie o sens jaki mają życie, wszechświat i cała reszta jest sednem i kwintesencją religijności. Żywa religijność to zadawanie wciąż i wciąż, i wciąż tego pytania. Kiedy w miejsce pytania pojawiają się jedynie słuszne odpowiedzi miejsce religii zajmuje dogmat. Martwy, nieruchomy. Jak fotografia skaczącego w przepaść. Jest tylko martwym obrazkiem i wspomnieniem doświadczenia, pozbawionym ducha.

Swoją drogą to najwybitniejsi pisarze tzw. literatury gatunkowej (kto wymyślił ten termin!?) rozsadzają ramy gatunku, który w ich wykonaniu staje się formą alegorii o sprawach i współczesnych, i uniwersalnych. U Dicka i Carda są to pytania o miejsce człowieka we wszechświecie, u brytyjczyka Richarda Morgana-krytyka społeczna. Jak powiedział Sławomir Mrożek “jutro to dziś, tyle że jutro”

A jeżeli sądzicie, ze mój związek łączący Philipa Dicka z kaparami jest naciągany to nie znacie twórczości ani życia tego mistyka.On by to na pewno docenił. Poczytajcie co sądził na temat Lema. W skrócie “Lema nie ma”, to zespół agentów KGB, mających przejąć władzę nad USA za pomocą stowarzyszenia pisarzy science fiction. Myślę, ze doceniłby też związki szczepionek, 5G i Gatesa. Coś takiego mogłoby się wręcz znaleźć w jego powieści.

Chociaż najciekawszą z jego teorii spiskowych jest, że Bóg (prawdziwy Bóg, przeciwstawiany demiurgowi, władcy marionetek, pana materii) dokonuje inwazji na nasz świat. Ta opisana w jego trzech ostatnich powieściach, jak sam twierdził będąca efektem bardzo mistycznego doświadczenia wglądu (być może wywołanego połączeniem alkoholu, LSD i schizofrenii-zdania są podzielone) jest jedną z najciekawszych współczesnych manifestacji zachodniego gnostycyzmu i kawałem znakomitej, soczystej i chrupiącej literatury. Chyba sam do tych książek wrócę. “Valis”, “Boża inwazja”, “Transmigracja Timothy Archera”. Ale czytacie na własną odpowiedzialność, żeby nie było pretensji jak wam mózg wypierdoli i zaczniecie widzieć dziwne rzeczy.

ps.

nic nie jest prawdą, chyba ze cię rozśmiesza

Podoba Ci się ten przepis? Chciałbyś więcej tego typu materiałów?

Wesprzyj to co robię i ciesz się bonusami dla patronów bloga

Kofty to imprezowy pewniak (podobnie pakora, przepis na pakorę będzie…kiedyś), dobre na gorąco i na zimno, najlepiej podawać do nich jakieś dipy, dobrze się komponują ze smakiem ostrym, kwaskowatym. I raczej robionym na jogurcie bo maja w sobie tyle tłuszczu ze z majonezem to by trzeba było przebiec maraton, ze spalić.

SKŁADNIKI:

300 g kapusty

150g wędzonego tofu

100g maki

łyżeczka soli

2 łyżeczki mieszanki przypraw:

pieprz

imbir

sumak

kumin

kolendra (zmielone nasiona)

zmielona gałka muszkatołowa

jałowiec

czosnek granulowany

cynamon

zmielone goździki

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:

Kapustę i tofu ścieramy na tarce, na grubym oczku.

Kapustę solimy dość obficie, mieszamy i odstawiamy na pół godziny, żeby puściła sok.

Do kapusty dodajemy tofu, i mąkę mieszany dokładnie

Na patelni rozgrzewamy kilka łyżek oleju i na rozgrzanym oleju smażymy dwie0trzy minuty przyprawy, cały czas mieszając.

Dodajemy gorące przyprawy z olejem do masy na kofty i dokładnie mieszamy UWAGA” zrób to w rękawiczkach bo inaczej sie poparzysz. Można oczywiście wymieszać masę łyżką ale jest to o wiele mniej dokładne

Najlepiej do smażenia kofty jest uzyć frytownicy, jeżeli nie masz to możesz rozgrzać olej w takiej ilości, żeby kofty zanurzały się w nim całe w garnku lub ostatecznie na patelni. Smaż ok. 5 minut aż nabiorą brązowego koloru.

Po wyjęciu kładź na talerz ze złożonym w trzy warstwy ręcznikiem papierowym, żeby tłuszcz wsiąkł w ręcznik.

WARIANTY:

Zamiast wędzonego możesz użyć zwykłego tofu. Jest też wersja z samej kapusty, bez tofu. Można dodać do kapusty marchewki, czy nawet zrobić na bazie samej marchewki. A jak napisałem wcześniej, najbardziej klasyczna imdyjska alu kofta jest przygotowywana z ugotowanych na półtwardo ziemniaków i kalafiora.

UWAGI:

Oczywiście nie musisz robić dokładnie takiej mieszanki przypraw jaką tu podaję, najważniejszymi jej składnikami są: pieprz, kumin, gałka, kolendra, jałowiec. Ale możesz użyć też zupełnie innych przypraw. Nawet jakiejś gotowej mieszanki (np. kebabowej) dobrej jakości Ciekawy efekt myślę że dałoby doprawienie w stronę limonki i trawy cytrynowej (ostatnio w takim smaku marynowałem sojowinę z bardzo dobrym skutkiem)

Ten przepis jest moja wariacje na temat wersji kofty jaką nauczyłem się robić…dawno, dawno temu..nie wnikajmy jak dawno..w miejscu gdzie pierwszy raz w życiu gotowałem zawodowo. No zawodowo to dużo powiedziane. w każdym razie dostawałem za to pieniądze. W pierwszym katowickim wege barze w III Liceum im. Mickiewicza. Kiedy w zeszłym roku odbyłem moja podróż sentymentalna na Śląsk to skrzyżowanie pasażu ulicy Stawowej z Mickiewicza, koło której jest to liceum zalało mnie wspomnieniami niczym magdalenka Prousta.

Najpierw, idąc od dworca przy końcu pasażu po lewej byłą piekarnia z najlepszym chlebem po który przyjeżdżałem niekiedy specjalnie z Zabrza, kupowałem razowy bochenkowy, jeszcze ciepły, zaraz obok ale już przy Mickiewicza, sklep Znaki czasu, prowadzony przez Adwentystów dnia Siódmego, w tamtych czasach to było jedyne miejsce gdzie można było kupić teksturowaną sojowinę i inne wege produkty. Zresztą moja pierwsze wege-książka kucharska to była właśnie “kuchnia Wegetariańska” wydana przez Adwentystów. Po drugiej stronie przystanek autobusowy na którym byłem z tysiąc razy, jeździły z niego 840 i 6 do Zabrza. W lewo od przystanku było zaraz liceum a jak się poszło w drugą stronę to po prawej był kultowy (istniejący nawet do dzisiaj) bar mleczny o wdzięcznej nazwie Europa (to chyba były takie czasy że wszystko było “europejskie”)….Więc ta kofta to dla mnie trochę sposób, by wrócić do najpiękniejszych dni, miłości mojego życia i czasu kiedy wszystko wydawało się możliwe i nieskończone.

I takich właśnie chwil i dni życzę wam w Nowym Roku. TASZI DELEG!

zdjęcie dzisiaj wyjątkowo nie z natury (bo nie zdążyłem zrobić zanim zjedliśmy) a z wikimedii. Opublikowane w domenie publicznej. I tak się zastanawiam, może warto napisać coś o prawach autorskich (i szerzej prawach własności intelektualnej, bo to nie to samo) tym bardziej, że mojego wigilijnego ebooka opublikowałem na licencji creative commons a nie każdy wie na czym polegają tzw. otwarte licencje. Tym bardziej, że kwestia praw autorskich w kuchni co jakiś czas wywołuje kolejne dyskusje i skandale. Wynikające zazwyczaj z niewiedzy. Jak sądzicie warto o tym napisać?

Podoba Ci się ten przepis? Chciałbyś więcej tego typu materiałów?

Wesprzyj to co robię i ciesz się bonusami dla patronów bloga

Chciałbym w tym wpisie pokazać trochę jak można łamać, przerabiać czy dostosowywać przepis, w zależności od składników jakimi akurat dysponujemy, a także co jest ważne, żeby dane było przynajmniej w minimalnym stopniu zbalansowane..

Discaimer

Nie jestem dietetykiem, wiec moje wszelkie dietetyczne uwagi, pomimo iż staram się dochować należytej staranności i przekazywać rzetelną wiedzę nie są profesjonalnymi radami dietetycznymi. Jeżeli takich poszukujesz (a warto) to polecam szczególnie wykłady i publikacje Iwony Kibil i Damiana Parola,

Bardzo istotną kwestią jest połączenie w jednym posiłku trzech makroskładników-węglowodanów, białek i tłuszczy. Bardzo częstym błędem w kuchni roślinnej, również w wielu roślinnych lokalach i cateringach jest łączenie węglowodanów z z węglowodanami. Kotlet z kaszy (i np. buraków) z ryżem. Czy zupa z ziemniakami albo kaszą i do tego chleb.

Oczywiście istotne jest tez dostarczenie w każdym posiłku wielu mikroskładników, to najłatwiej osiągnąć używając różnorodnych warzyw warzyw. Szczególnie warto zadbać o to by jeść dużo warzyw zielonych, dodając np. natkę pietruszki na koniec gotowania do zupy (tu jej akurat nie użyłem z dość banalnego powodu-zupę gotowałem z tego co miałem pod ręką a najbliższy sklep 6 km).

Składniki:

Marchew 2 małe -ok. 150g

„Mięso” sojowe paczka 180g (ewentualnie tofu)

Kurki (lib inne grzyby) z puszki 165g (lub świeże, mogą też być mrożone)

Cebula 1 średnia ok. 70 g

czosnek 2 ząbki

kasza jaglana 2 garście

Kawałek imbiru (zależnie od smaku i upodobania do mniej lub bardziej ostrego)

Olej

Sos sojowy/tamari

Pieprz, kumin, mielona gałka muszkatułowa, mielony, jałowiec, sumak (opcjonalnie)

Na rozgrzany na patelni olej wrzuć kawałki białej sojowiny (ewentualnie pokrojone w duże kawałki tofu) usmaż na złoty kolor i przełóż do garnka.

Na patelnie na ten sam olej wrzuć grzyby (jeżeli z puszki to wcześniej je dokładnie odsącz i osusz, bo inaczej olej „eksploduje” z patelni), smaż ok. 3 minut i dodaj starta na tarce o dużych oczkach marchew i przyprawy, po kolejnych kilku minutach przełóż do garnka.

Pokrój imbir w słupki, cebule w piórka i ząbki czosnku w plasterki. Dodaj do garnka.

Wypłucz kaszę gorącą wodą, dodaj do garnka. Zalej wszystko 1,5-2 L zimnego bulionu lub wody. Gotowanie w zimnej wodzie powoduje, ze więcej składników i smaku przejdzie do wywaru. I odwrotnie jeżeli chcemy (jak np. w zupie pho) aby poszczególne składniki zachowały odrębny smak wrzucamy je na wrzącą wodę, żeby je „zamknąć”

Zupa na bulionie będzie oczywiście miała intensywniejszy smak, możesz oczywiście użyć jakiegoś gotowego (rzecz jasna wegańskiego) bulionu w proszku. Na rynku jest coraz łatwiej o takie „gotowce” dobrej jakości, bez dodatku „chemii”-różnego rodzaju syntetycznych wzmacniaczy i „polepszaczy” smaku, smaków i aromatów „identycznych z naturalnymi” na czele z glutaminianem sodowym. Niezależnie od (dyskusyjnego) szkodliwego działania glutaminianu i innych syntetycznych dodatków do żywności, regułą jest, że ich stosowanie jest związane z niższą jakością i gorszym smakiem. Podobnie zresztą jak w przypadku, praktycznie całej produkowanej masowo żywności czy półproduktów i gotowych potraw.

Dodaj jedną dwie łyżki sosu sojowego lub sosu tamari (w zależności od upodobań smakowych i intensywności sosu). osobiście od jakiegoś czasu preferuję sos tamari, który oprócz umami ma większe bogactwo smaku niż sos sojowy. Doprowadź do wrzenia gotując na średnim ogniu i gotuj do miękkości kaszy. Ewentualnie dopraw solą, pieprzem innymi przyprawami

Opcje

Prócz samej marchewki możesz użyć mieszanki marchew/pietruszka/seler. Ja zazwyczaj,robię zapas takiej mieszanki startej na tarce na kilka dni. Można też przygotować więcej takiej mieszanki do zupy i zamrozić, podzieloną na porcje.

Ja do zupy użyłem, jako składnika białkowego, jednego z wielu dostępnych w Niemczech odpowiedników białego mięsa, na bazie soi. W Polsce niestety dostępność takich produktów jest o wiele mniejsza (nie znalazłem niczego odpowiadającego tym kawałkom których użyłem, ale sprawdzałem dość pobieżnie), zwłaszcza w typowych supermarketach. Także jakość polskich odpowiedników jest często o wiele gorsza niż niemieckich. Chociaż rynek ten na tyle szybko się w Polsce rozwija, że warto śledzić nowości a póki co użyć tofu pokrojonego na duże kawałki.

Chociaż myślę, ze np. czerwona fasola by też bardzo dobrze pasowała do tej zupy. Isotne, zeby był jakiś składnik bogaty w białko

Zamiast jaglanej-kasza gryczana palona lub biała (z białą ostrożnie-trzeba jej pilnować bo gotuje się szybko i łatwo ją „przeciągnąc” i rozgotować), ryżem a nawet ziemniakami.

Jeżeli ktoś lubi spicy & hot może dodać świeżą paprykę chili. W warszawie na Ochocie na nowym bazarku przy Halach Banacha na jednych ze stoisk można (tak przez kilka miesięcy od sierpnia) kupić różne odmiany chili (tajskie, jalapeno, habanero, ostrzegam przed odmianą „skorpion”-chyba że ktoś lubi płonąc żywym ogniem)