SKŁADNIKI:
1 puszka czerwonej fasoli (lub taka sama ilosc fasoli gotowanej)
1 por, biała część ok. 60g
1 jabłko ok 100g netto
100 g tofu
50 majonezu liknk
50 g jogurtu łubinowego lub innego
sok z cytryny

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:
Fasole z puszki odsączamy. Odciek zostawiamy, możemy użyć go do produkcji majonezu z tego przepisu
Por kroimy wzdłuż i potem na półplasterki
Jabłko obieramy i ścieramy na tarce na grubych oczkach
Tofu ścieramy na tarce.
Mieszamy wszystkie składniki, dodajemy majonez, jogurt. Dokładnie mieszamy, doprawiamy czarną solą i sokiem z cytryny
Odstawiamy do lodówki na min. pól godziny

WARIANTY:
Jak każda prawie sałatka i ta jest robiona na zasadzie przejrzenia co mam i co trzeba już zużyć. I posiada mnogość ogromną wariantów.
Dobrze się w niej sprawdzą rodzynki, szuona żurawina czy suszona porzeczka.

UWAGI:
Użyłem tofu naturalnego, ale bardzo dobrze będzie tu również pasować tofu wędzone

SERWIS:
Podajemy z pieczywem, grzankami.
Możemy też do samej sałatki doda ryż, wówczas podajemy już bez pieczywa. Sałatka sprawdzi się też na talerzu czegoś mezze czy przystawek

Jak skomponować punkową sałatkę, z resztek i tego na czym nam zbywa czyli 8 reguł komponowania sałatek jak 8 ramion gwiazdy chaosu

1, Różnorodność składników.
Duża część uroku sałatek polega na tym, że są to potrawy zawierające różne smaki, tekstury i kolory. Powiedzenie, że im więcej różnych składników tym lepiej byłoby przesadą. Ale niewielką

2. Tekstura.
Dobrze jeśli sałatka zawiera jakiś chrupki składnik Tak jesteśmy ewolucyjnie uwarunkowani, że chrupiące lepiej nam smakuje a samo chrupanie pobudza ośrodek przyjemności w mózgu. Tu takim składnikiem jest por.

3. Zrownoważenie smaków.
Słodki, kwaśny, ostry, słony. Dobrze jest dać jakiś słodki składnik (tu jest to jabłko), kwaśny to oczywiście sok z cytryny (ale doskonałym i częstym składnikiem jest musztarda), ostrości dodaje por.
Oczywiście można zmieniać składniki dla poszczególnych smaków.
Słodyczy mogą dać np. rodzynki, suszona żurawina, ananas. Ostrości może dodać cebula, chili (jak ktoś lubi naprawdę ostro) czy musztarda. Która też dodaje smaku kwaśnego ale również cytryna, limonka a nawet dobry smakowy ocet.

4. Tłuszcz. No nie da się bez.
Ja stosuję zazwyczaj majonez pół na pól z jogurtem, żeby zmniejszyć kaloryczność, ale całkiem bez się nie da.
Jak mawiają starzy szefowie kuchni “tłuszcz to nośnik smaku”. Oczywiście nie musi być to majonez. Możemy zrobić prosty sos do majonezu z olejem, sokiem z cytryny, ewentualnie musztardą i cukrem lub innym słodziwem. Bardzo lubię używać syropu klonowego który dodaje swoją nutą smakową oprócz słodyczy.

5. Potrzebujemy składnika białkowego
Tutaj są to fasola i tofu. Możemy użyć tempehu, cieciorki czy innych strączków. Bardzo dobry jest zielony groszek (jeden z podstawowych składników królowej sałatek, polskiej sałatki jarzynowej, nieco podobnej do rosyjskie sałatki Olivier, i nią inspirowanej ale lepiej nie mówcie tego Polakom. Mogą nerwowa zareagować na sugerowanie koneksji z Rosją)

6. Sezonowanie.
Słowo oczywiście słowo “sezonowanie” jest użyte na wyrost ale to istotna kwestia.
Klasyczne sałatki majonezowe i inne, z reguły po przygotowaniu trzeba odstawić do lodówki aby się “smaki przegryzły”, nawet na kilkanaście godzin.
Ale uwaga. Są też sałatki jakie podajemy zaraz po przygotowaniu, nie są one raczej łączone z majonezem a polewane olejem czy jakimś sosem sałatkowym np. z oleju, soku z cytryny i przypraw.

7. Dokładne wymieszanie.
Niby banał ale fundamentalny, Wszystkie składniki sałatki trzeba dokładnie wymieszać.

8. Węglowodany.
W klasycznej polskiej sałatce jarzynowej podstawą są warzywa korzeniowe-marchew, seler, pietruszka, ziemniaki. Możemy zastosować warzywa korzeniowe, ryz, makaron a nawet chleb. W jednej z najwspanialszych sałatek świata libańskiej tabbouleh używa się kaszy bulgur.

Oczywiście te 8 reguł to nie jest tablica świętych przykazań, można i nawet należy je przekraczać. W tabbouleh nie ma składnika białkowego, w mojej sałatce nie ma węglowodanowego.
Kuchnia to nie apteka to scena gdzie chef komponuje swoją smakową muzykę, nieraz improwizując, łącząc różne style i smaki a przepis traktując jak punkt wyjścia, partyturę do własnej interpretacji. This is PUNK! Kulinarne kolaże. Podrzyj, wyrzuć, użyj jeszcze raz, użyj tego co masz pod ręką.
Kwestionuj wszystko a najbardziej samego siebie i to co robisz w kuchni. Szukaj zawsze czegoś nowego. I dobrze się tym baw..

Stay Rude! Rude Kitchen!

Podobał ci się ten przepis? Chcesz więcej podobnych? Wesprzyj mojego bloga

Moje media społecznościowe

No nie musi. Ale musi być smak. Musi być umami i parę jeszcze elementów smakowo-odżywczych. I nie musi to być wtedy naśladowanie smaków i tekstur dań mięsnych czy rybnych ale tworzenie nowych.

To danie czy dania a przede wszystkim stanowiąca ich podstawę mieszanka jest właśnie elementem takiego podejścia. Stworzenia smaku który będzie się “morsko” kojarzył. Dodatkowym ciekawym efektem jest tu kolor. Spirulina, zależnie od odmiany barwi na różne odcienie od zielonego do niebieskiego. Zafascynowałem się tym już jakiś czas temu, kiedy w Hamburgu wypiłem niebieskie smoothie ze spiruliną. A ten kolor zielono-niebiesko też się z morzem kojarzy, prawda?

Mieszanka morska

5 gram morszczynu

1 płat nori

5 gram wakame

10 g spiruliny

Mielimy razem w młynku, możliwie drobno.

Sałatka wersja podstawowa

1 puszka cieciorki (lub taka sama ilosc ciecirorki gotowanej

1 łyżka oleju lnianego

1 łyżeczka mieszanki morskiej

1 łyżeczka soku z limonki lub cytryny

sól drobnoziarnista (najlepiej)

Mieszamy dokładnie, ewentualnie jeszcze doprawiamy limonka, solą olejem i mieszanką

To jest najprostsza wersja sałatki morskiej.

Można do niej dodać np. jabłko i pora.

Można też cieciorkę rozgnieść widelcem czy praską do pure, podać na kanapce lub grzance. Z drobno posiekaną cebulka na wierzchu. Na przykład

Ciągle jeszcze używam różnych produktów jakie mi zostały po wyjeździe gości. Zostało mi jakoś tak np. około 1,5 chleba i jadłem przez kilka dni głownie grzanki. Został mi seler naciowy. Znalazłem też w moim osobistym skarbczyku dziewicy zapomnianą puszkę wegan-tuńczyka. Takie produkty się pojawiły jakoś nie tak dawno i bardzo mnie to ucieszyło bo akurat tuńczyka w puszce lubiłem . Chociaż generalnie, po okresie zachłyśnięcia, po przyjeździe do Niemiec w 2019 roku, kiedy w Polsce nic nie było w sklepach dość rzadko kupuje takie produkty. Zazwyczaj, żeby przetestować coś nowego czy jako convience, jakieś wegańskie kiełbaski, tortellini. Lubie tez wegan tuńczyka w puszce.

I do sałatki te ten wegan tuńczyk był punktem wyjścia ale uznałem, ze go jest za mało a chcę zrobić coś co mi starczy na kilka dni. W efekcie, moim zdaniem z ostatecznego przepisu można usunąć “tunvish”, który jest tu chyba najdroższym składnikiem, co szczególnie obecnie ma duże znaczenie.

Przepis podaję w takiej wersji jak powstał, z tunvish bo raczej nie będę go robił kolejny raz, żeby przetestować bez tego elementu i i zachęcam do modyfikacji. Na przepisy kulinarne nie istnieją prawa autorskie. Niestety

Jakby istniały to ja bym i tak publikował na licencji creative common jak w obecnie

SKŁADNIKI:

cieciorka z przyprawami z przepisu bazowego

1 puszka wegańskiego tuńczyka (140 g) opcjonalnie

3 łodygi selera naciowego (120 g)

50 g żurawiny suszonej

100 g ogórków konserwowych

100 g zielonych oliwek bez pestek

150 g majonezu z tego przepisu

100 gram jogurtu łubinowergo (lub innego)

1 łyżeczka (5 gram) mieszanki morskiej

sok z cytryny

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:

Do przygotowanej wcześniej cieciorki dodajemy tuńczyka wegańskiego (opcjonalnie) i pokrojonego w półksiężyc selera naciowego, razem z liśćmi, żurawinę, pokrojonego w półplasterki ogórka

Oliwki kroimy na pół (mniej więcej ale duże kawałk)i.

Dodajemy majonez, jogurt, doprawiamy sokiem z cytryny i mieszanką morską

Większość osób obiera selera naciowego. Moim zdaniem nie jest to konieczne Jeżeli selera gotujemy to nie ma potrzeby, a jeśli używamy surowego, jak w tym przepisie, to chrupiąca lekko skórka wzbogaci nam teksturę dania.

Do takiej sałatki dobrze jest dodać coś słodkiego. Tu użyłem żurawiny, jakiej mam otwartą dużą paczką. Sięgajcie najpierw po produkty starze, z krótszą datą, z paczki która już jest otwarta. To tez sposób na ograniczenie marnowania żywności

Ale zamiast żurawiny możecie śmiało użyć rodzynek, ananasa, jabłka czy gruszki.

Element kwaśny to ogórki konserwowe. Niemcy, pałający wielka miłością do kiszonej kapusty, nie znają w ogóle kiszonych (ani małosolnych) ogórków, więc konserwowe.

Tu ogórka pokroiłem w półplasterki, podobnie do kształtu selera naciowego.

WARIANTY:

Jak pisałem powyżej sałatka powstała trochę z potrzeby zużycia resztek, trochę z checi pobawienia się smakami.

I tak ją możecie traktować zmieniając skład. Używając różnych kiszonych czy piklowanych warzyw, różnych składników słodkich. Tak naprawdę to po prostu kierując się tym co mamy do zużycia. Sałatki i zupy to najlepsze potrawy resztkowe

Do tej sałatki będą też pasować, jak w ogóle do smaków morskich, kapary.

Cennym dodatkiem i smakowo i ze względu na zawartość żelaza będzie natka pietruszki. a w sezonie młoda pokrzywa

UWAGI:

W sałatce użyłem prócz majonezu jogurtu. Staram się ograniczać majonez ze względu na jego kaloryczność, natomiast nie każdy jogurt tu będzie dobry, musicie potestować sami. Ja używam, niedostępnego w Polsce jogurtu łubinowego. Powinien być jogurt o wyrazistym kwaskowatym smaku, gęstej konsystencji.

Pamiętajmy też, że są różne rodzaje spiruliny i w zależności od tego będzie się różnił kolor sałatki

SERWIS:

Można podać z pomidorkami koktajlowymi, które się bardzo fajnie kolorystycznie zakomponują, z grzankami (abo na grzance)

WARTOŚCI ODŻYWCZE:

z przepisy wychodzą 4 porce po około 250 g

na porcję przypada 40 kcal

10,5 g białka

27 g tłuszczu (majonez)

27 g węglowodanów

Jestem, jak o tym tak teraz myślę, zawiedziony brakiem takich propozycji, takich smaków, czy to w wegańskich knajpach czy na wegańskim Weinachtsmarkt w Hamburgu, a z drugiej strony brakiem wchodzenia z taka regionalną ofertą na szerszy rynek. Wiecie, Hamburg, Morze Północne, tutaj ryby to tradycyjna kuchnia i to zapewne, i na stołach bogaczy i biedoty.

Ale też jakoś nie trafiłem na wegańskie dania regionalne, jak choćby roślinne wersje jarżmuzu na gorąco, którego wersja z mięsem jest jednym z głównych punktów tutejszych Weinachtsmarkt.

W tej kwestii polskie, a przynajmniej warszawskie knajpy, imprezy wegańskie są ciekawsze. Ostatnio jadąc do Hamburga i szukając wege knajpy miałem takie “qffa, znowy azjatyckie”. W Hamburgu jest ogrom knajp z wegańską kuchnią azjatycka i niemal nic innego. A bardzo chętnie zjadłbym wegańskie czy roślinne wersje tradycyjnych dań regionalnych. Czy coś podobnego jak to, o czym myślałem jeszcze w Warszawie, lokal z roślinną kuchnią, street foodem i casual z różnych kontynentów. Niemcy by pewnie reprezentował Currywurst i Kartoffelsalat

Trochę taką kuchnię staram się tworzyć. W tych zresztą warunkach jakie mam to generalnie jest to poziom dobrej stołówki, taki casual i czasami street food, jak wtedy kiedy podałem podpłomyki z guacamole. Jedlibyście?

U nas w gastro najlepszą motywacją do dobrej pracy jest dobry napiwek. jeżeli podoba ci się, to co piszę zostaw mi napiwek

Trochę się czuję jak facet z tego starego dowcipu

-panie doktorze, wszyscy mówią, ze jestem nienormalny, bo bardzo lubię naleśniki

-W tym nie ma nic nienormalnego, tez bardzo lubię naleśniki

-to zapraszam do mnie, mam dwie szafy naleśników

No ja dwie szafy fasoli. I trzecią sojowiny

SKŁADNIKI:

1 puszka fasoli Kidney

1 biała część z jednego pora (100 g)

50 g suszonej porzeczki (patrz WARIANTY)

100 g kiszonego ogórka

100 g majonezu (najlepiej z tego przepisu)

50 g jogurtu(u mnie sojowego)

10-20 g ostrej musztardy

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:

Białą część pora przekrawamy wzdłuż i kroimy na półplasterki.

Fasole odsączamy. Odsączoną aquafabę możemy wykorzystać do zrobienia majonezu.

Ogórka kroimy w średnią kostkę.

Mieszamy fasolę, pora, porzeczkę, ogórka z majonezem i jogurtem, doprawiamy musztardą i zostawiamy do “przegryzienia” przynajmniej na kilka godzin a najlepiej do następnego dnia.

WARIANTY:

Może być trudno kupić suszoną porzeczkę, łatwym do kupienia zamiennikiem do jest suszona żurawina. A można pokusić się o eksperymenty z innymi suszonymi owocami lub świeżym dojrzałym lub puszkowanym ananasem. Ciekawe może być też użycie słodkiego jabłka lub gruszki.

UWAGI:

Tutaj użyłem majonezu z jogurtem, przede wszystkim, zęby obniżyć kaloryczność dania (majonez to prawie sam olej czyli bomba kaloryczna), bez utraty smaku. Jeżeli użyjemy dobrego jogurtu to może on jeszcze poprawić smak. Więcej smaku, mniej nadwagi!

To danie generalnie opiera się na połączeniu smaku słodkiego (porzeczka) kwaśnego (ogórek kiszony) ostrego (por) i białka (fasola) z tłuszczem (majonez) i cukrem (porzeczka) co jest mocno comford foodowym połączeniem https://rudekitchen.pl/co-jest-comfort-food i ewolucyjnie też połączenie słodkiego z tłustym i białkiem to jedzenie jakie bardziej nam smakuje.

WARTOŚCI ODŻYWCZE:

100 g sałatki (na majonezie z mojego przepisu, https://rudekitchen.pl/banalnie-prosty-i-tani-majonez-domowy majonezy mocno się różnią kalorycznością) to około 135 kalorii, 4 g bialka i 6 g tluszczu, 12 g węglowodanów i prawie 7g błonnika.

Porcja na zdjęciu to 270 g. 360 kalorii, 11 g białka, 16,8 tłusczu, 33 g węglowodanów i 19 g błonnika.

Wartości odżywcze podane orientacyjnie, na podstawie danych w aplikacji Fitatu, w tej apliakcji można też znaleźć przepis

SERWIS:

Podajemy z pieczywem, najlepiej oczywiście dużymi grzankami/tostami. Dobrze komponują się smakowo do tego pomidory, można użyć pomidorków koktajlowych (no ja akurat nie miałem a do sklepu 6 km i wyprawa na trzy godziny), dodać czegoś ostrego. U mnie to marynowany imbir do sushi ale można też marynowane chalapeno albo świeże chili

To co jest wspaniałe w sałatkach to ich dowolność. Jeżeli mamy dobry majonez czy jakiś sos sałatkowy to do sałatki możemy dać prawie wszystko a istniejący przepis bez końca modyfikować. Jednym z najklasyczniejszych, chociaż dość nowym, dań w kuchni polskiej jest sałatka jarzynowa. Podstawowa wersja jest modyfikowana w nieskończoność, w kuchniach polskich rodzin. Począwszy od proporcji. Sałatka jarzynowa to doskonałe danie do wykorzystania “zmęczonych życiem” i domagających się zjedzenia warzyw. Modyfikowany jest skład, nieraz na zasadzie “została mi ugotowana fasola”, nie mam co z nią zrobić”. To do sałatki.

I to jest taka najprawdziwsza i najlepsza kuchnia “zero waste”, jak to teraz jest modne. Nie ma żadnego zero waste. To kolejna bzdura, moda kreowana przez chciwych cwaniaków by wyciągnąć od was kasę na produkty ze śmieci i bezwartościowe warsztaty i podręczniki. Bezwartościowe, bo niepotrzebne i niepraktyczne. Statusowa zabawa klasy średniej w chipsy z obierek i wyprawy do sklepu na drugim końcu miasta, bo tam nie używają plastiku. Która to wyprawa zużywa więcej zasobów (tym bardziej że z reguły fani takich modnych bzdur poruszają się SUV-ami) niż plastikowe opakowanie z kaszą czy tofu.

Oczywiście marnowanie żywności jest zbrodnią nie tylko przeciwko środowisku ale i naszemu człowieczeństwu, jak i cała hiperkonsumpcja i konsumpcja statusowa (SUVy) ale żeby to ograniczyć nie potrzebujemy kolejnych produktów do konsumowania (warsztaty, książki i specjalne produkty z oznaczeniami “zero waste”) a zacząć myśleć w kuchni, zastanawiać się. Czy potrzebuję tej dużej paczki z promocji? A może chodzi o to żeby mnie zrobić w chuja i sprzedać mi coś czego i tak nie zjem, wypierdolę do śmieci a potem kupię następne i znowu do śmieci? Chwili zastanowienia jak i do czego mogę użyć tych zmęczonych życiem warzyw, resztki śmietany, ziemniaków jakie zostały z obiadu (na to wrzucę niedługo zajebisty przepis na kule ziemniaczane).

I właśnie sałatki, także zupy to doskonałe sposoby na to. Także sięgnięcie do mądrości przodków. Czyli do tego co robiły nasze mamy czy babcie kilkadziesiąt lat temu jeszcze. Ale najważniejszą rzeczą jest bycie kreatywnym w kuchni. Bo nie zredukujecie ilości marnowanej żywności, jeśli będziecie gotować ściśle według przepisów. Nawet jeżeli będą to przepisy na takie dania jak szwedzka pitty-panna, na którą pierwotny przepis brzmiał-weź resztki, pokrój w kostkę dodaj cebuli i usmaż na patelni.

I nie mówię o “gotowaniu intuicyjnym” (już sama nazwa jest głupia), intuicja to mit. Intuicja jest efektem “przygotowanego umysłu” (prepared mind perspective), zinternalizowanej wiedzy i doświadczenia w kuchni, dzięki któremu możesz jakby na autopilocie tworzyć dania z pozornie przypadkowych składników, bo na poziomie nieświadomym trwa proces myślowy o tym, co z czym i jak połączyć.

Żeby tego się nauczyć, nie można ograniczać się do gotowania z przepisów. Trzeba je zmieniać i rozumieć, coraz lepiej dlaczego to z tym a tamto z czym innym, to obsmażymy a to będziemy pomału redukować. Sąd zresztą umieszczam w moich przepisach te wszystkie wywody o reakcjach Maillarda czy dlaczego dodajemy do deseru sok z cytryny.

Otwarty i uczący się umysł to najważniejsza rzecz w kuchni. Prócz oczywiście kompetencji. Ale te właśnie taki umysł pozwala nam nabywać. Uczcie się i bawcie się tym co robicie w kuchni. Szczególnie jeśli to gotowanie.

U nas w gastro najlepszą motywacją do dobrej pracy jest dobry napiwek. jeżeli podoba ci się, to co piszę zostaw mi napiwek

Zastępujące szynki ryby były przez stulecia niedostępne dla większości społeczeństwa. Rzeki i strumienia należały do Króla i szlachty. A kłusowanie na pańskim było zbrodnia karana gardłem.

Figi, cytrysy i zamorskie przyprawy też nie były chłopskim jadłem.

Dzisiaj większość tych produktów jest o wiele bardziej dostępna. Tak cenowo jak i przez fizyczną bliskość na sklepowej półce.

No to, zapraszam do skorzystania z tych możliwości i zrobienia postnej, a jakże, weganiny po kaszubsku. Egzotyczne produkty i przyprawy doskonale wpisują się w tradycję mocno doprawianych dań staropolskiego postu.

SKŁADNIKI:

marynata:

1/2 l bulionu (patrz UWAGI)

50 g juby

50 g sojowiny (patrz UWAGI)

w tym przepisie używamy połowy juby i sojowiny

30 g (3 łyżki) sosu sojowego

50 g soku z limonki

1 arkusz nori

20 g (2 łyżki) wakame

2 łyżeczki zmielonej suszonej trawy cytrynowej

sos:

175 czerwonej cebuli

100 g suszonej śliwki

50 g oleju lnianego

20 g (2 łyżki) sosu sojowego

przyprawy

3 liście laurowe

1/2 łyżeczki mielonego jałowca

1 łyżeczka gorczycy (całej lub utartej/mielonej)

1/3 łyżeczki kozieradki

2 łyżeczki mieszanki mielonych glonów

1 czubata łyżeczka trawy cytrynowej

300 g pomidorów krojonych z puszki

30 g syropu z pigwy (patrz UWAGI)

20g soku z limonki

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:

marynata:

1. Wszystkie składniki, włącznie z sojowiną zagotowujemy i odstawiamy na kilkanaście godzin.

2. Połowę juby kroimy na kawałki 2-3 cm, połowę sojowiny na paski 0,5-1 cm szerokości

(druga połowa zostaje do innego dania)

sos:

3. cebule kroimy w małe piórka, śliwki w plasterki.

4. Wlewamy olej na patelnię, dodajemy cebule i na małym ogniu smażymy do zeszklenia. Dodajemy śliwkę, sos sojowy, przyprawy: liscie laurowe, jałowiec, gorczycę i kozieradkę.

5. Smażymy na małym ogniu przez kilka minut, mieszając. Dodajemy sojowinę, glony, trawę cytrynową

5. Znowu chwilę smazymy i dodajemy pomidory, sok z limonki i syrop. Smażymy tak żeby pomidory się wyraźnie zredukowały i zaczął karmelizować cukier z syropu.

6. Odstawiamy studzimy. W razie potrzeby doprawiamy syropem lub limonką.

WARIANTY:

Niekoniecznie każdy ma wszystkie składniki w swojej szafce albo spiżarce. Generalnie to mało kto ma dziś “spiżarkę”. Nie wszystkie składniki da się też łatwo kupić w supermarkecie. Ale np trawę cytrynową można kupić świeżą albo suszoną w kawałkach. I taką dodać do bulionu.

Problemem mogą być też wakame. W ostateczności wystarczy samo nori. Można tez dodćc polskiego jadalnego glona czyli morszczyn.

Mieszanka mielonych glonów wakame-nori-morszczyn to coś co warto mieć w szafce z przyprawami.

UWAGI:

Użyłem bulionu mojego przepisu (przepis jest wstępnie spisany i czeka na swoją kolej, może się doczeka) , na bazie suszonych warzyw. Generalnie-dobry bulion warzywny. Jeżeli bulion nie ma oleju to dodajesz do niego 2 łyzki oleju przed gotowaniem weganiny.

Juba albo yuba to produkt z suszonej piany, z gotującego się mleka sojowego, produkt uboczny w produkcji tofu, zwany też niekiedy “skórka tofu”. Do kupienia on-line i w sklepach stacjonarnych z produktami azjatyckimi. Poniżej pisze trochę o zasadach kupowania takich produktów.

Sojowina czyli teksturowane białko sojowe, zwane niekiedy pieszczotliwie “kotletami z trocin”. Znakomity, dziś niedoceniany ale, co dziś istotne, tani produkt. Użyłem w przepisie niemieckich medalionów sojowych Vantastic Food. Ważna jest konsystencja, niektóre z tego typu sojowych produktów rozgotowują się i tracą całkowicie konsystencję. W tej potrawie istotne jest aby kawałki weganiny miały swoją wyraźną twardość.

Niekoniecznie musi to być dokładnie to samo co u mnie, jednak ważne jest żeby były to dwie wyraźnie różniące się rzeczy.

Sos kaszubski jest jednym z wielkich niedocenionych polskiej kuchni ludowej, sosem na miarę popularności sosów meksykańskich, azjatyckich czy włoskich.

Zamiast syropu z pigwy można użyć innego syropu o mocnym smaku, tradycyjnie polskiego (np. jabłkowy, z mniszka) czy syropu klonowego, daktylowego. W ostateczności można użyć cukru. Najlepiej brązowego, polecam Dark Muscavado. Jest dość drogi ale warto go mieć i używać w charakterze przyprawy

SERWIS:

Najlepsze po co najmniej dobie. To jedno z tych dań, które muszą się długo odstać, naciągnąć i przegryźć się smaki.

Podajemy z pieczywem. Na grzance, w gorącym sandwiczu. Warto przy podaniu dodać plaster gruszki lub jabłka, możliwie dojrzałych i słodkich. Surowych lub zgrillowanych/przesmażonych. Chociaż pomarańcze czy ananas mogły by tez być ciekawym połączeniem. I całkowicie staropolskim. W kuchni staropolskiej łączono owoce z daniami wytrawnymi, również te egzotyczne

I trochę o kupowaniu egzotycznych a rzadko używanych produktów, zwanych niegdyś “kolonialnymi”. W przepisie na majonez wymieniałem Kala Namak, tu używamy np. suszonej trawy cytrynowej i glonów.

Te produkty są często dostępne na półkach supermarketów, ale często w wysokich cenach.

Można kupić czarną sól w supermarkecie w ilości 200 g za 12,5. To i tak starczy na długo (no chyba że jecie majonez łyżkami, nie polecam). Albo kupić pół kilograma za 5 zł. Jak?

1. Internet. Sprawdzajcie allegro, ceneo. Są też sklepy “wegańskie”, sklepy z przyprawami, orzechami, z produktami w bardzo dobrych cenach.

Nie będę podawał nazw bo nie kupuję od kilku lat, od wyjazdu do Niemiec i zapewne dziś wygląda to inaczej niż zapamiętałem. I zapewne lepiej niż w tamtych czasach.

Warto spędzić trochę czasu przy komputerze, żeby znaleźć jedno, dwa, trzy miejsca gdzie będziecie się zaopatrywać przez internet. Opłaca się z reguły, kupować w miejscach które nie tylko mają dobre ceny, ale też na tyle duży wybór używanych przez nas produktów, że kompletujemy paczkę z darmową wysyłką.

To jest istotne. Przez internet nie opłaca się kupować po jednej rzeczy (no chyba, ze ktoś ma Amazaon Prime i w chuj do każdego sklepu).

Warto zwrócić uwagę na allegro gdzie koszty dostawy często są mniejsze.

2. Dobra cena. Co to znaczy

Niska. Ale… przy dobrej jakości. To podstawa. Nie da się zejść poniżej pewnej ceny z produktem spożywczym, bez szkody dla jakości. Zawsze zwracaj uwagę na relację ceny do jakości. Może się zresztą zdarzyć, że tańszy produkt będzie lepszej jakości.

Druga istotna kwestia związana z ceną, zwłaszcza teraz przy nasilonym, down-sizingu: przeliczaj wszystkie ceny na cenę za kilogram.

Trzecia: przeliczaj czy potrzebujesz takiej ilości. Nawet produkty sypkie, mające długi termin, nie są wieczne i moja stać się wylęgarnią owadów i robaków. I potrzebują miejsca. A to też jest współcześnie problem. Nie ma już “spiżarek”, kuchnie są małe , piwnice też (o ile są)

3. Wiele takich sklepów internetowych ma swoje siedziby stacjonarne. Tu oczywiście uprzywilejowani są mieszkańcy Warszawy i dużych miast ale można tedy, nieraz po drodze odebrać zamówione produkty bez kosztów wysyłki. I faktycznie zamówić jeden lub dwa

W dużych miastach można też znaleźć sklepy np. azjatyckie czy arabskie, innego formatu niż “Kuchnie Świata”. Często coś pomiędzy sklepem a hurtownią, gdzie np. zaopatrują się imigranci z tych krajów i prowadzą imigranci.

Przez lata moim ukochanym sklepem był sklep wietnamski na bazarze na al. Lotników w Warszawie, z fenomenalnym kraftowym tofu. Drugi sklep pamiętam z Pragi Południe. Właściwie hurtownia z produktami arabskimi. Ze znakomitą tahiną własnej produkcji. W opakowaniach od 1kg do 10kg.

4. Promocje. Kilka lat przed wyjazdem z Polski powiedziałem kasjerce w jednej z sieci supermarketów “Jak macie Tydzień Azjatycki to czuję się jak dziecko na Gwiazdkę”.

Przy okazji takich “tygodni” i rozmaitych akcji promocyjnych można kupić w zaskakująco niskich cenach zaskakujące produkty.

Inne dostępne na co dzień, mają promocyjne ceny. Przy okazji tygodni azjatyckich zawsze zaopatrywałem się w zapas mleka kokosowego, oleju sezamowego czy makronu soba.

Oczywiście wszystko to wymaga czasu. Ale to czas spędzony bardzo dobrze. Dobre, smaczne i urozmaicone jedzenie to podstawa naszego stanu zdrowia i dobrostanu.

U nas w gastro najlepszą motywacją do dobrej pracy jest dobry napiwek. jeżeli podoba ci się, to co piszę zostaw mi napiwek

1. Słodka zupa krem z marchwi

2. Podpłomyki z sojowiną

3. Koktajl kokosowo-ananasowy

4. Ananas z sosem czekoladowo anansowym

Jeżeli podobają Ci sie te przepisy to możesz „postawić mi kawę”, i weprzeć moje kolejne kulinarne dokonania i wpisy o nich

SKŁADNIKI:
1 dojrzały banan
100 g mleko kokosowego
100 mleka sojowego
150 g (netto, czyli po obraniu i usunięciu twardego środka) ananasa (2 plastry)

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:
1. Ananas obieramy. Usuwamy twardy środek, kroimy na kawałki.
2. Do blendera kielichowego wrzucamy wszystkie składniki i blendujemy razem. Można użyć blendera ręcznego, chociaż jest to mnie wygodne.

WARIANTY: Można pobawić się składem . Na przykład dać kilka namoczonych daktyli, jeżeli uznamy, że koktajl jest za mało słodki. Ananasa zastąpić dojrzałym mango. Dodać musu jabłkowego Możemy użyć też ciemnych owoców, takich jak jagody. Wtedy trzeba pamiętać o dodaniu soku z cytryny albo limonki, żeby owoce zachowały ładny świeży kolor.

UWAGI: W tym przepisie wszystko tak naprawdę zależy od tego, jakie mamy owoce i mleko kokosowe. Owoce powinny być dojrzałe. Im bardziej dojrzałe, tym słodsze.
Dojrzały banan poznajemy po tym, że brązowieje. Najlepszy jest taki, który ma już całą skórę brązową i jest bardzo miękki.
Mleko kokosowe najlepsze jest gęste i intensywne. Także gęstość koktajlu będzie różna.
Im bardziej dojrzałe owoce, tym rzadszy koktajl.

SERWIS: Podajemy w szklankach, ewentualnie z gałązką mięty. Możemy na wierzch przed podaniem posypać drobne owoce albo prażone siekane orzechy.

Warto pamiętać, że cukier to cukier, ale nie do końca. Z podanych proporcji wychodzą dwie porcje mające po 200–250 kcal, głównie z cukrów. Ale… jest to jednak coś innego niż takie same kalorie z cukru w np. coli. Koktajl prócz cukrów zawiera też trochę białka (z mleka sojowego) i przede wszystkim błonnik, dzięki czemu cukry są wolniej wchłaniane i trawione przez organizm nie dają takiego samego strzału insulinowego jak cukier w napojach gazowanych czy herbacie/kawie. Ale tuczą tak samo, więc warto uwzględniać w swoim bilansie kalorycznym jako osobną przekąskę.

U nas w gastro najlepszą motywacją do dobrej pracy jest dobry napiwek. jeżeli podoba ci się, to co piszę zostaw mi napiwek

SKŁADNIKI:
30 g dobrej gorzkiej czekolady 70% kakao
50 g mleka kokosowego
100 g jagód (świeżych lub mrożonych)
1 łyżeczka oleju sezamowego
2 plastry ananasa
1 łyżeczka soku z cytryny

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:
1. Blendujemy jagody z sokiem z cytryny
2. Ananasa obieramy, wycinamy twardy środek.
3. W garnczku rozgrzewamy pomału, mieszając mleko kokosowe z czekoladą
4. Dodajemy zblendowane jagody
5. Rozgrzewamy patelnię z olejem sezamowym i smażymy z obu stron ananasa. Powinien się lekko zbrązowić.
6. Kładziemy plastry ananasa na talerze, skrapiamy olejem z patelni i oblewamy czekoladą z owocami.

WARIANTY:
Oczywiście podstawowa wersja to ananas z czekoladą. Owoce ubogacają smak i nie muszą to być koniecznie jagody
Można olej sezamowy zastąpić arachidowym albo nawet smażyć ananasa na suchej patelni. Olej sezamowy dodaje jednak wspaniałego aromatu

UWAGI:
Ważne jest żeby ananas był dojrzały i słodki.

SERWIS:
Podajemy zaraz po przygotowaniu, jeszcze ciepłe.

Ananas jest dobry źródłem bromeliny, która od jego łacińskiej nazwy (Bromeliaceae) wzięła swoje miano.
Bromelina jest mieszanką enzymów działająca przeciwzapalnie i reedukuje ryzyko choroby wiecowej, wspomaga też prawidłowe działanie układu pokarmowego.
Bromelina jest fitoncydem czyli substancją chroniącą roślinę przed działaniem chorobotwórczych mikroorganizmów. I podobnie te substancje działają w organizmie człowieka
Warto przy tym zwrócić uwagę, że poziom fitoncydów jest wyższy w roślinach z ekologicznych upraw, gdzie środki owadów i bakteriobójcze nie zastępują naturalnego “systemu odpornościowego” roślin.

Tu wersja trochę typu “polskie taco” a na pewno “marksizm kulinarny” na pełnej, bo połączenie elementów z trzech kuchni polskiej, meksykańskiej i libańskiej. Efekt jak sądzę znakomity

SKŁADNIKI:

podpłomyki:

250 g mąki pszennej

1/2 szklanki (125 ml) zimnej wody

sól

farsz

1 stek sojowy (patrz WARIANTY)

20 g yuby (opcjonalnie)

1 plaster ananasa

marynowane jalapeno

garść świeżej kolendry

2-3 listki mięty

1 pomidor

1-2 łyżki szczypiorku

marynata

30 g (3 łyżki) oliwy

1.2 łyżki wędzonej papryki

1/2 łyżeczki mielonego czosnku

1 łyżka 10 g syropu klonowego (ewentualnie innego słodziwa zawierającego cukier patrz UWAGI)

1/4 łyżeczki kuminu (kminu rzymskiego)

duża szczypta gałki

duża szczypta mielonego jałowca

1 łyżka sosu sojowego

1 łyżeczka musztardy

olej do smażenia

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:

1. Zaczynamy od przygotowania sojowiny i yuby. Sojowinę gotujemy w bulionie/wodzie z sosem sojowym i odstawiamy do ostygnięcia. Yubę gotujemy około 10-15 minut i odstawiamy do ostygnięcia.

2. Do miseczki nalewamy oliwę, dodajemy musztardę, sos sojowy i przyprawy. Dokładnie mieszamy, najlepiej rózgą. Powinna wyjść konsystencja podobna jak przy vinaigrette (patrz UWAGI)

3. Wystudzone steki sojowe odcedzamy, lekko odciskamy i rwiemy wzdłuż na paski (patrz UWAGI), mieszamy dokładnie z marynatą i odstawiamy na kilka godzin

4. Yubę kroimy na małe kawałki.

5. Ananasa, pomidora, szczypiorek i jalapeno kroimy na małe kawałki. Siekamy kolendrę i mieszamy z porwanymi na małe kawałki listami mięty. Pomidora mieszamy ze szczypiorkiem i solimy

5. Wyrabiamy ciasto podsypując ewentualnie mąki, ciasto powinno mieć mnie więcej konsystencję ciasta na pierogi, lub trochę luźniejsze. Ciasto wyrabiamy ok. 10 minut, tak żeby po przekrojeniu widoczne były pęcherzyki powietrza

6. Rozgrzewamy suchą patelnię z grubym dnem.

Odrywamy kawałki ciasta i rozgniatamy na możliwie cienkie placuszki. Możemy też użyć wałka. Można też rozwałkować duży placek i użyć ringa do pierogów wycinając coś a la taco.

7. Na drugiej patelni rozgrzewamy olej i smażymy kawałki sojowimy i yubę.

8. pieczemy podpłomyki na suchej patelni z obu stron. Jeżeli ciasto jest dobrze wyrobione a placuszki odpowiednio cienkie, rozgrzane powietrze z pęcherzyków nadyma placki. Jeżeli placki zrobią się zbyt wypuczone to można je delikatnie nakłuć widelcem albo (lepiej) ucisnąć ręką.

8. Na upieczone podpłomyki kładziemy sojowinę z yubą, na to ananas z chili i kolendrę z mięta. I znowu-dobrze jest je lekko ucisnąć ręką, żeby nie mieć zbyt dużej górki z farszu

9. Skrapiamy sokiem z limonki ewentualnie cytryny

WARIANTY:

Użyłem w przepisie “Big Steaks” sojowych z niemieckiej firmy Vantastic Food, w Polsce je można kupić na pewno przez internet, pamiętam też podobne jakiejś czeskiej firmy były dostępne w Polsce. To są duże, prostokątne kotlety sojowe o specyficznej strukturze, która pozwala je rwać na paski. Jeżeli nie macie to możecie użyć zwykłych kotletów sojowych, pokrojonych po obgotowaniu na paski.

Yuba to produkt powstający przez produkcji tofu, suszone paski albo płaty, można kupić w sklepach “azjatyckich”. Można zrezygnować ale dobrze jest wtedy dać kawałki tempehu czy smażonego tofu, itp. chodzi o to żeby na podpłomyku było możliwie dużo rożnych smaków kolorów i tekstur.

Prócz podanego przeze mnie farszu można np, użyć guacamole, salsy, wielu różnych rzeczy. Ważne jest przy tym żeby podpłomyk z farszem nie zamienić się piramidę, bo będzie to po prostu trudne do zjedzenia

UWAGI:

Cukier dodany do marynaty karmelizuje się podczas smażenia sojowiny, dlatego ważne jest użycie słodziwa zawierającego cukier a nie np. stewii.

Musztarda zawiera lecytynę, która jest emulgatorem czyli substancją która umożliwia mieszanie się dwóch składników, które z natury nie mieszają się ze sobą w tym wypadku wody z sosu sojowego i oleju. Ten sam proces zachodzi przy robieniu vinaigrette czy majonezu

SERWIS:

Najlepiej podawać zaraz po przygotowaniu jeszcze ciepłe

SKŁADNIKI:
Fasola Kidney 1 puszka/240 g patrz Uwagi
Seler konserwowy 190 g patrz Warianty
Ananas w puszce 140 g
Tofu wędzone 100 g
Kapary 60 g
Rodzynki suszone 50 g
Musztarda 30 g
Olej z awokado 20 g
Syrop klonowy 15 ml/półtorej łyżki patrz Uwagi

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:
Jeżeli mamy ananasa w plastrach lub świeżego to kroimy na dość duże kawałki.
Ścieramy na tarce o grubych oczkach wędzone tofu.
Mieszamy z selerem, dodajemy kapary, rodzynki.
Mieszamy w małej miseczce, najlepiej rózgą musztardę z olejem i dodajemy do sałatki. Odstawiamy, po dokładnym szczelnym, przykryciu, do lodówki, żeby się “przegryzła”. Doprawiamy ewentualnie syropem klonowym, solą czy musztardą.

WARIANTY:
Użyłem w tej sałatce to co akurat miałem na składzie i w ilości jakiej miałem czyli słoik selera 190 g puszka ananasa 140 g.
Jeśli masz inne ilości to śmiało. Pamiętaj tylko, że ananas daje słodycz i jeżeli użyjesz go więcej to użyj mniej rodzynek.
Jak najbardziej świeży ananas na prosie. Im bardziej dojrzały, ale jeszcze dość twardy, tym lepiej. Jak mamy przejrzały, taki miękki ananas to doskonale sprawdzi się do ostro-słodkiego sosu meksykańskiego.

UWAGI:
Oczywiście można użyć odpowiedniej ilości suchej fasoli ale wtedy trzeba zacząć dzień wcześniej, żeby fasola się namoczyła przez 8 godzin.
Wodę odlewamy, płuczemy fasolę i gotujemy z dodatkiem sody (soda skraca czas gotowania strączków, tylko trzeba być uwaznym bo przy zagotowaniu, bardzo mocno się pieni) Studzimy. Na 240 g fasoli z puszki to około 80-100 g suchej fasoli.
Syrop klonowy używamy na samym końcu, juz po tym jak sałatka się przegryzie. Chodzi o to, żeby smaki kwaśny, ostry słony i słodki, były możliwe w równowadze w sałatce.

INFORMACJE ŻYWIENIOWE I CENOWE:
Porcja 200 g to 250 kalorii, 9 g białka
Sam byłem zaskoczony, to chyba najdroższe z moich dań, na ilość z przepisu, cztery porcje po około 200 g, koszt to około 21 zł.
Drogie są takie składniki jak ananas czy kapary.
Też cena jest bardzo mocno szacunkowa bo użyłem w przepisie takich ilości jak miałem co np. oznaczało słoik selera czy kaparów, w Polsce są innej wielkości opkowania.

SERWIS:
Z pieczywem, tostem. Na gorącym podpłomyku.

Mam czasami wrażenie, ze polska kuchnia na przestrzeni ostatnich stuleci mocno zubożała. Może po prostu zaniknęła, bardziej wyrafinowana, kuchnia magnacka, gdzie na przykład łączono owoce z daniami słonymi, ostrym. Ffigi czy jabłka w takiej funkcjo w polskiej kuchni były już kilkaset lat temu. Trochę reliktem tego wydają się właśnie sałatki, gdzie dodaje się, zazwyczaj jabłko ale też jest sałatka z selerem i ananasem, współczesny polski klasyk, który tu był inspiracją.

Nie. Mięso musi zostać zastąpione składnikiem który dostarczy białka i smaku. Umami, reakcje Mailarda. Tematy srogie i obszerne, których sam się dopiero uczę.

Tak krotko. Umami to smak “pyszny, pełny tłusty” jest w mięsie, natomiast problem jest z nim w warzywach. Ale zawierają go grzyby, suszone pomidory, kiszonki, produkty fermentowane jak sos sojowy. Reakcje Mailarda zachodzą w podwyższonej temperaturze w obecności białek i węglowodanów. To tym reakcjom zawdzięczamy chrupiąca skórkę na chlebie i na kotlecie, i piękny zapach pieczenia.

Fasola z suszonymi pomidorami to danie pełne umami, intensywne i pachnące. łatwe i szybkie w wykonaniu, w którym gotowane razem białko i cukry proste dodają mnóstwo intensywnego “pieczeniowego” aromatu.

SKŁADNIKI:

Olej z suszonych pomidorów 30g

Cebula 200g (2 sztuki)

Orzeszki ziemne 100g

Fasola Red Kidney w puszcze 1 puszka (lub analogiczna ilość ugotowanej fasoli czerwonej)

Sos sojowy 30 g (3 łyżki)

Suszone pomidory 100g

Kapary 30 g (mały słoiczek) opcjonalnie

Śliwki 200 g

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA:

Cebule kroimy w kostkę.

Suszone pomidory w paski

Śliwki w ósemki

W garnku rozgrzewamy olej z suszonych pomidorów i wrzucamy cebule a gdy zacznie się wyraźnie żółcić dodajemy orzeszki ziemne i smażymy jeszcze kilka minut.

Dodajemy fasolę razem z zalewą i zagotowujemy. Dusimy na małym ogniu kilka minut, w trakcie dodajemy suszone pomidory i na koniec śliwki.

Śliwki maja tylko lekko zmięknąć. Wtedy mieszamy i odstawiamy z ognia.

WARIANTY:

Istota tego dania jest dużo umami, którego mnóstwo dodaje tutaj dodaje sos sojowy i suszone pomidory. Świetnie sprawdzą się też suszone grzyby.

Orzeszki ziemne dodają białka ale można użyć innych orzechów czy migdałów. Sprawdzi się też tofuczy juba. Przy czym można przygotować sos i przy podaniu serwować go ze smażonym np. na oleju sezamowym plastrem tofu

Śliwki możemy użyć suszone czy nawet wędzone. Mogą być inne owoce świeże lub suszone, to jest bardzo sezonowe. Jabłka są owocem niedocenianym obecnie w polskiej kuchni a kiedyś były podstawą bigosu. Ważne jest, żeby użyte owoce były słodkie. Od ich słodkości mocno zależy finalny wynik.

Zobaczyłem że można obecnie kupić w Polsce suszone pomidory nie z oliwy. Oczywiście polecam, sam takich wielokrotnie używałem. Wychodzą taniej, nie upierdolisz siebie i wszystkiego dookoła przy krojeniu i łatwiej skontrolować ilość tłuszczu czyli kalorii w daniu. Jeżeli użyjecie takich to pamiętajcie, że wymagają dłuższego czasu gotowania

Można danie przyprawić obficie kminkiem lub kuminem jeżeli boicie się efektów gastrycznych fasoli.

Jeżeli macie to użyjcie do tego dania świeżych ziół-tymianek, cząber, pietruszka. Dodane w garnku lub posypane przy podaniu

Ja nie użyłem żadnych przypraw bo danie samo w sobie zawiera tak dużo umami, że ma intensywny smak, ale to nie znaczy że nie warto go modyfikować

UWAGI:

Cebule można użyć zarówno czerwoną jak i białą. Ja użyłem pół na pół.

Orzeszki możemy użyć w łupinach

SERWIS:

Pasuje chyba do wszystkiego. Do makaronów, ziemniaków, ryżu, kaszy czy pieczywa.. Warto podać z jakimiś sezonowymi warzywami, świeżymi czy kiszonymi.

Wersja ziemniaczki, plaster smażonego tofu, ogóreczek kiszony zachwyci każdego

WARTOŚCI ODŻYWCZE, CENA:

Podane w przepisie ilości dziele na 4 porcje.

W jednej porcji, w wersji z makaronem udon (75g suchego makraonu, 1/4 opakowania) na porcję) danie zawiera 630 kcal, 25 g białka i koszt składników na porcję na poziomie 7.5 zł.

Bez makaronu sam sos porcja to

360 kcal, 16 g białka. Koszt składników na porcję 5,5 zł

Podstawą wyliczania wartości odżywczych jest aplikacja FitaTu, cen sklep internetowy Carrefour (najczęściej wykorzystywany przez Polaków do zakupów żywności on line)

Duża część składników w tym daniu to produkty jakie można długo przechowywać. Fasola czy sucha czy w puszcze, pomidory suszone, orzeszki ziemne, kapary.

Warto takie produkty kupować na promocji nawet jeżeli w tym momencie ich nie użyjemy. Często też czy przez internet czy w sklepach stacjonarnych można kupić opakowania zbiorcze, od kilku do kilkunastu sztuk. Warto sobie taki zakup przeliczyć, uwzględniając przy tym czy naprawdę to zużyjemy. Przykładowo: fasolę Kidnej kupuję w zgrzewkach po 12 sztuk. Bo wiem że zjem. Począwszy od mojej ukochanej wegszuki mam są stale w jadłospisie. Ale białej bym już nie zjadł wiec nie kupuję.

Warto na to zwracać uwagę pod czas robienia zakupów i planować je również w dłuższej perspektywie. Co jest do zjedzenia na bieżąco, do tygodnia. Co do miesiąca a co pół roku. Takie rzeczy jak konserwy, przetwory, mrożonki, mleko kokosowe, oleje, octy, makarony, orzechy (ale na orzechach szczególnie starannie sprawdzajcie okres ważności), ryż, kasze, strączki, mąki to produkty które warto kupować w perspektywie półrocznej. Te produkty można kupić w większsej ilości na promocji. Ogranicza nas pojemność szafek kuchennych i pojemność portfela, bo oznacza to jednak jednorazowo większy wydatek.

Warto też przy planowaniu zakupów zacząć od produktów w promocji. Również tych o krótkim terminie. Jak w promocji, będzie cukinia albo papryka to zaplanuj leczo. Suszone pomidory-następnego dnia ta fasola. Zielony groszek-jakaś sałatka, dobieramy coś z owoców, to co jest tanie i ładne-jabłka, ananas, idziemy w stronę azjatycką albo polską w zależności od tego co mamy w szafce i lodówce, co akurat jest na promocji w sklepie.